Meer en meer fotografen en kunstenaars denken na over het in kaart brengen van hun fotografisch archief en het toegankelijk maken ervan voor het bredere publiek. Met de hoeveelheid werk en verhalen die worden nagelaten, wordt deze vraag steeds urgenter. Een archief is een bron van informatie en een plek van reflectie die jezelf als kunstenaar, maar ook anderen kan inspireren voor nieuw werk. Het helpt je inzicht te krijgen in je artistieke praktijk, creëert nieuwe ideeën en concepten en biedt misschien zelfs de mogelijkheid tot nieuwe projecten.
Het fotografisch archief biedt een noodzakelijke ruimte binnen het creatief proces. Het laat zien waar je mee bezig bent als kunstenaar of maker, welke thema’s er terugkeren en waar je nog geen vorm voor had.
Archief Agfa-Gevaert © Collectie Fotomuseum Antwerpen.
Investeren in een goed archiefbeheer rendeert.
Door de steeds snellere groei van informatie, bijvoorbeeld van e-mails en foto’s, wordt een proactief archiefbeheer steeds belangrijker. Dat kan bijvoorbeeld door het uitwerken van een goed systeem, dat meegroeit met je artistieke praktijk. Hoe meer tijd je er van begin af aan aan besteedt, hoe gemakkelijker het is om deze informatie te gebruiken, je te laten inspireren en deze open te stellen voor het bredere publiek.
Daarnaast komt een goed geordend archief en een duidelijk overzicht van je werk ook professioneler over wanneer je in gesprek gaat met musea, galeries of verzamelaars. Het toont aan dat je trots bent op je werk en dat je je werk en jezelf als belangrijk beschouwd. Zelf stappen ondernemen bij het in kaart brengen van je fotografisch archief biedt voordelen door de aanwezige kennis en expertise. Wanneer je je fotografisch archief door iemand anders in kaart laat brengen (bijvoorbeeld een student of vrijwilliger) is de aanwezigheid van de kunstenaar van onschatbare waarde. Het zorgt ervoor dat vanuit primaire bron informatie wordt vastgelegd die anders verloren gaat.
Via dit kennisdossier willen we kunstenaars, fotografen en andere betrokkenen graag praktische richtlijnen meegeven om met een fotografisch archief aan de slag te gaan. We willen jou als kunstenaar of fotograaf het vertrouwen bieden dat je nodig hebt om hierin zelf stappen te ondernemen, maar we kunnen ook samen bekijken wat er mogelijk is. Het borgen van fotografisch materiaal is een arbeidsintensief proces, maar elke stap die je zet is waardevol voor het voortbestaan van het archief.
Pilootproject Dirk Braeckman (°1958)
Tijdens het pilootproject rond de artistieke nalatenschap van Dirk Braeckman werden er verschillende interviews afgenomen met de kunstenaar, vanuit diverse invalshoeken zoals het archief en de collectie. Daarmee werden ook de noden en de wensen van de kunstenaar met betrekking tot het archief en collectie in kaart gebracht, die zijn erfgenamen in toekomst een leidraad kunnen bieden om verder aan de slag te gaan met de artistieke nalatenschap.
Lees verder: Hoe maak je een fotografisch archief zichtbaar en toegankelijk?
